6. 3. ZSRS w okresie międzywojennym

1. 30 XII 1922 r. utworzono Związek Socjalistycznych Republik Sowieckich (ZSRS)

a. republiki założycielskie :

– Rosyjska Federacyjna Republika Radziecka (RFSRR) – w skrócie Rosja

– Ukraińska Socjalistyczna Republika Radziecka (USRR) – w skrócie Ukraina

– Białoruska Socjalistyczna Republika Radziecka (BSRR) – w skrócie Białoruś

– Zakaukaska Federacyjna Socjalistyczna Republika Radziecka (ZFSRR)

b. mimo pozorów federacji głównym ośrodkiem władzy była Moskwa

2. Rządy Józefa Stalina

a. Włodzimierza Lenina, który zmarł w 1924 r., u władzy zastąpił Józef Stalin

b. Józef Stalin został sekretarzem generalnym Wszechzwiązkowej Komunistycznej Partii (bolszewików)WKP(b)

c. w latach 1936-1938 przeprowadził tzw. wielką czystkę w wyniku której uwięził lub wymordował przeciwników

d. w ZSRS zaczął obowiązywać tzw. kult jednostki – bezkrytyczne uwielbienie dla Stalina

e. Stalin przekształcił ZSRS w państwo totalitarne

3. Gospodarka ZSRS

a. w czasie wojny domowej obowiązywał tzw. komunizm wojenny – państwo sprawowało pełną kontrolę nad gospodarką

b. po wojnie Włodzimierz Lenin wprowadził tzw. Nową Ekonomiczną Politykę (NEP) – władze pozwoliły na ograniczony rozwój wolnego rynku

c. Stalin przeprowadził kolektywizację rolnictwa, w wyniku które:

– zlikwidowano indywidualne gospodarstwa rolne

– utworzono sowchozy – państwowe gospodarstwa rolne

– utworzono kołchozy – spółdzielnie rolnicze, skupiające dawnych indywidualnych rolników

d. Stalin wprowadził gospodarkę planową, w której

– obowiązywały pięcioletnie pralny gospodarcze

– gospodarka był centralnie zarządzana – decyzje dotyczące gospodarki zapadały na najwyższych szczeblach władzy

4. Zbrodnie komunistyczne

a. władze komunistyczne bezwzględnie zwalczały:

– przeciwników i rywali politycznych

– przedstawicieli tzw. klas posiadających, którzy byli właścicielami np. majątków ziemskich, fabryk, banków)

rooników indywidualnych (tzw. kułaków)

b. aparat przemocy w ZSRS

– głównym narzędziem terroru był Ludowy Komisariat Spraw Wewnętrznych (NKWD)

– sieć łagrów, które podlegały Gułagowi (Główny Zarząd Obozów)

5. Stosunki ZSRS z Niemcami w okresie międzywojennym

a. w 1922 r. w Rapallo ZSRS i Niemcy zawarły traktat o współpracy

b. po dojściu do władzy w Niemczech Adolfa Hitlera stosunki niemiecko-sowieckie uległy pogorszeniu

c. 23 VIII 1939 r. ZSRS i III Rzesza zawarły tzw. pakt Ribbentrop-Mołotow