7. 7. Społeczeństwo II Rzeczypospolitej

1. Sytuacja demograficzna odrodzonej Polski

a. liczba ludności

– po odzyskaniu niepodległości – 27 mln

– w 1939 r. – 35 mln

b. stosunkowo niski poziom urbanizacji

– Warszawa liczyła ponad 1 mln mieszkańców

– 6 miast przekraczało 100 tys. mieszkańców

2. Mniejszości narodowe w Polsce międzywojennej

a. obywatele narodowości polskiej stanowili 69% ogółu mieszkańców

b. mniejszości narodowe wg spisu ludności z 1921 r. wynosiły 31%

Ukraińcy – 14%

Żydzi – 10%

Białorusini – 4%

Niemcy – 4%

– inni – 1%

3. Polityka państwa polskiego wobec mniejszości narodowych

a. w Polsce w różnych okresach stosowana dwie koncepcje polityki wobec mniejszości narodowych:

politykę asymilacji narodowościowej – zmierzała do polonizacji słowiańskich mniejszości narodowych

politykę asymilacji państwowej – polegała na budowaniu więzi między państwem polskim a mniejszościami bez ich wynaradawiania.

b. na zaostrzenie stosunków z ludnością ukraińską miała działalność terrorystyczna Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów (OUN)

c. przejawy antysemityzmu w Polsce międzywojennej

– wobec Żydów szczególnie wrogo był nastawiony Obóz Narodowo Radykalny (ONR)

– zjawisko getta ławkowego – wyznaczanie dla żydowskich studentów odrębnych miejsc

– stosowanie tzw. numerus clausus – polegało na ograniczaniu liczby przyjmowanych studentów narodowości żydowskiej

– dochodziło do pogromów, czyli zorganizowanych napaści na ludność żydowską

4. Struktura społeczna II Rzeczypospolitej

– chłopi – 55%

– robotnicy – 27,5%

– przedsiębiorcy, kupcy i rzemieślnicy – 11%

– wielcy przedsiębiorcy – 5%

– ziemianie 0,5%

5. Rozwój edukacji

a. stan alfabetyzacji społeczeństwa polskiego na początku istnienia II Rzeczypospolitej

– czytać potrafiło ok. 70-60% obywateli odrodzonego państwa

analfabetyzm nie występował tylko na ziemiach dawnego zaboru pruskiego

b. w 1932 r. została przeprowadzona przez ministra oświaty Janusza Jędrzejewicza reforma oświaty

– wprowadzono obowiązek szkolny na poziomie szkoły powszechnej (podstawowej)

– ujednolicono system oświaty

– zmodernizowano programy nauczania

c. tylko część uczniów mogła kontynuować naukę w szkołach średnich

d. w II Rzeczypospolitej działały 32 szkoły wyższe